Radio Ilonggo: Hanggang Novelty na lang ba ang kaya ng mga Ilonggo sa larangan ng programa sa FM radyo?

December 8, 2005

Nang dumating ako dito sa Iloilo apat na taon ng nakararaan, iniisip ko na kahit papaano may libangan ako habang nag-hihintay ako sa pasukan sa kolehiyo. Karaniwan na sa akin noong high school na nakikinig ako sa radyo sa buong araw kung wala akong magawa. Hindi ko maisip na mahiwalay ang sarili ko sa radyo. Kung tutuusin, mas madalas pa akong magpalit ng estasyon ng radyo kung ikukumpara ko sa paglilipat ng channel sa TV. Grabe!

MANILA MANIA

Sa Maynila, maraming uri ng programa sa estasyon ng radyo, dahil na rin sa kabisera ito ng bansa. Lahat ng uri ng tao halos naririto: mga Ilocano, Ilonggo, Cebuano, Waray, Muslim, Bicolano, Kapampangan, mga gago, gaga, tanga, terorista, ekstrimista, masokista, sadista, at kung ano ano pang klaseng tao… Kaya mas maraming variety ang mga radyo sa Maynila. May pang-masa, may pang-class, may pang-kabataan, may pang-rakista, may pang-conyo, at iba pa.

Lumaki ako sa Maynila at nakikinig sa mga radyo na may adult contemporary, pop o di kaya’y Top40 radio programming o kung ano yung uso sa kabataan. Dito, nagagawa kong makinig sa mga latest at sa mga bagong kanta na tila sumasabay sa agos ng uso. Hindi ako napag-iiwanan, pero lahat ng ito’y magbabago ng lumipat ako sa Iloilo.

RADYONG PANG-MASA

Nasabi ng isang DJ sa MOR na ang ganitong klaseng programa ang nagtulak sa StarFM na maging over-all number 1 radio station sa Maynila noong dekada 90 dahil patok sa pang-masang lasa ang mga kanta at istilo ng pagsasagawa ng programa. Taga-Bombo Radyo ng Iloilo ang nagsimula ng ganitong formula na pumatok sa buong bansa.

Sa umaga may sayawan kada 30-minuto na pinagigitnaan ng lates mellow/love songs na pang-masa. Pagkatapos ng 9AM ay puro old love songs. Tapos sayawan at latest mellow songs nanaman sa tanghali at pag-abot ng 1PM balik sa 9AM na tipo ng programa. Pag-alastres balik uli sa mga latest tapos pag-abot ng alas-sinko ng hapon karaniwan old-school rock ang pinatutugtog, Pag patak ng 6PM balik uli sa latest sa sayawan at mellow songs hanggang tapusin ang araw sa love songs-Pag weekdays iyan. Oldies pag Linggo.

Dahil malaking bahagi ng nakikinig ay galing sa masa, nagkanda-ugaga ang mga advertisers na maglagay sa mga estasyon ng radyo na may ganitong formula. Kaya maraming estasyon na rin ang nag-iba ng format ng kanilang programa, mula sa espesipikong taga-pakinig hanggang sa mismong halos buong madla, walang age limit at kahit sino halos makiking dito. Syempre, mas malaki ang maaaring kitain ng komersyal na estasyon ng radyo0 mula sa publiko at advertisers.

Nagkaroon pa rin sila ng mga sari-saring pakulo para hiyakating makinig pa lalo ang madla sa radyo. Ito’y sa pamamagitan ng mga pa-promo.

"ILOILO FIASCO"

Naabutan ko pa ang mga huling araw ng IC FM 95.1FM, ang sister FM radio station ng KC FM 93.9FM sa Maynila na pagmamay-ari ng Radio Mindanao Network. Puro uso ang pinapatugutog dito, kaya oks lang. Ang the HIVE FM ng 98.3FM na binobroadcast mula sa Maynila ay bumalik dahil na rin sa popular demand sa pagiging RJ100, ang para sa mga oldies at kahit papaano may latest. Ang Home of New Rock NU107 na sinasabi ng mga kaibigan ko na nag-iisang local rock station na nag-sara ilang taon na ang nakararaan, ay patuloy pa rin sa pag-sasaere ng mga programa at kantang rock, yun nga lang tulad ng RJ100, broadcasted live galing Maynila. Ang iba pang radio station, pare-pareho lahat halos ang programa. Ang Home Radio89.5FM naman ay nagpapatugtog ng mga easy listening music, kadalasan ay mellow songs mapa-luma o latest. Kung tutuusin, dito ko napapakinggan ang latest sa R&B o pop love songs kung minsan.

Simulan mo sa Radio1 88.7FM,  MOR91.1 na pagmamay-ari ng ABS-CBN, Yes FM 92.3, 93.5 Campus Radio (take note) ng GMA, 97.1 Love Radio, 99.5 Star FM, Z100FM ay halos pare-pareho ang format ng programa: pang-masa. Ang IC FM, dahil na rin sa reformatting na ginawa ng RMN sa mga FM stations nito sa buong bansa, ay naging pang-masa na.

Ito ang katanungan na bumabagabag sa akin kung nakikinig ako ng radyo dito sa Iloilo. Halos lahat pang-masa. Sabi ng iba, walang ka-taste at class ang mga Ilonggo pag-dating sa musika sa radyo, puro "baduy" ika nga. Ewan ko kung iyan din ang sentimyento ng mga kabataan dito sa Iloilo pero kahit papaano iyon din ang napapansin ko sa mga radyo dito. May nagrereklamo na puro novelty songs ang pinapatugtog sa mga radyo dito. Walang ka-variety na kung tutuusin, isa sa mga mayor na lungsod o sentro ng komersyo ang Iloilo ng Pilipinas. Lagi na raw nahuhuli ang mga Ilonggos pagdating sa mga latest sa musika mapa-lokal o mapa-foreign pa. Nagsasawang pinakikinggan ang paulit-ulit na formula sa programa at novelty songs. Ang dalawang naiibnang radiom stations ay puro live feed mula sa Maynila, kaya laging alienated ang mga Ilonggos sa mga pinakikinfggan kung minsan.

Ayon sa isang disk jockey na aking nakausap, ang programa ng isang estasyon ay base sa kung ano ang gusto ng taga-pakinig. Kung masa ang taga-pakinig, maraming nakikinig, maraming advertisers, maraming pera…ganoon talaga tumakbo ang isang komersyal na estasyon ng radyo dito sa Pilipinas. Kung tutuusin, ang pormulang ginagamit ngayon sa mga estasyon ng radyo sa buong bansa na pinapakinggan ng masa ay nagmula din mismo dito sa Iloilo, sinimulan ng isang ideya sa Bombo Radyo na naging patok sa madla.

Pero kahit papaano, may iilang estasyong lokal ang nag 

BACOLOD: LAMANG NA NGA BA SA ILOILO?

Ibig sabihin nito sa Tagalog: Bakit baduy ang sa Iloilo samantalang ang sa Bacolod ay laging uso?

Pero, ayoko rin maging hipokrito kung naitanong ko rin na kung bakit ang Bacolod, tubig lang ang humihiwalay at pareho rin ang ugat (Ilonggo/Iloilo) at salita pero iba ang panlasa pagdating sa musika? May Crossover, Jaimie, KillerBee FM at Moms Radio na pinupunterya ang espesipikong target audience sa lungsod. Maging ang pang-masang M.O.R ng Bacolod ay ibang iba mula sa M.O.R ng Iloilo…Nagpapatugtog ng nasa uso samantalang nababalanse ang panlasang madla.

Kung tutuusin, mas malaki ang populasyon ng mga mag-aaral sa kolehiyo at high school at kabataan dito sa Iloilo kung ikukumpara mo sa Bacolod pero bakit inuna ng Quest Broadcasting (Killer Bee) na mag-invest sa Bacolod?

Ang sosyodad ng Negrense ay kung tutuusin ay naging epekto sa kasaganahan at kaginhawaan ng buhay sa Negros noong masigla pa ang kalakal sa asukal. Sabi nga naman nila, ang "kwarta ginapiko kag ginapala". Kung ito’y ilalagay sa literal na konteksto, talagang akala mo marami talagang pera sa Negros. Pero ang tunay na kahulugan nito ay ang lupa sa Negros ay pinipiko at ang tubo ay pinapala. Hanggang ngayon, kahit sila’y dumanas din ng isa sa pnakamahirap na pagsubok sa kanilang kasaysayan, taas noo pa rin nilang pinagmamalaki ang kanilang nakaraan at napagdaanan. Ang atmosperang elitista ay sinasabing naroroon pa rin. Sinasabi raw na malakas ang impluwensya ng nakaraan at uri ng pamumuhay na ito’y sumuot na rin sa madla ng lungsod Bacolod. Sila rin ay laging latest. At ang klase ng musika na gusto ng Negrense ay naiiba sa klase ng musika na gusto ng mga Ilonggo kahit pareho ang pinanggalingan.

REPLEKSYON NG LIPUNAN

Hindi rin natin maitatanggi na ang uri ng estasyon ng radyo sa isang lungsod ay sumasalamin din sa uri ng kultura na mayroon ang isang lipunan ng lungsod o isang komunidad. Kung maoobserbahan natin sa mga naturang lungsod pa lamang ng Iloilo at Bacolod, talagang iba ang panlasa ng tao sa musika pa lamang.

Maoobserbahan na dito sa Iloilo, na noo’y nakalasap ng mga araw ng kanyang tugatog bilang "Queen City of the South" at nabawi ng Cebu dahil sa korapsyon ng iilan sa gobyerno at kulang sa political will. Ang Bacolod na dati’y nakalasap ng sarap at pait ng kanyang kinasapitan sa kasaysayan ay patuloy pa rin sa kanilang pamumuhay na naging tradisyon o nakasanayan na nila.

PANIMULANG KOMENTO

Kung tutuusin, kung meron lamang guts ang mga station managers o di kaya investors na pumasok sa isang negosyo na ispesipiko ang target audience, mayroon ding mga risks tulad din ng pagpasok sa negosyo sa ano mang larangan. Hindi ako ang spokesperson ng kabataang Ilonggo na naghahanap na kung ano ang latest. Nahuhuli na lang kasi kami sa mga latest na nagyayari sa larangan ng musika. Sa cable mo lang mapapanood o maririnig ang mga kantang nauuso na sa Bacolod, Cebu, Davao, Cagayan de Oro o kahit Dumaguete pero hindi pa rin naririnig ng mga kabataan dito. Kung tutuusin, mas malaki ang populasyon ng mga estudyante dito sa Iloilo, mapa-high school o kolehiyo man kaysa sa Bacolod sa buong rehiyon ng Kanlurang Visayas.

Para sa lokal na gobyerno, isa na itong pahiwatig na tama na ang pangungurakot at pananakot sa mga magsisi-invest sa Iloilo. Panahon na para tayo’y magsimula muli. Manghikayat ng mga investors para sa ikauunlad ng lungsod at probinsya. 

Posted by berniemack at 12:01 pm | permalink | comments[12]

Namumukadkad ang bulaklak na tinatawag nilang OPM

November 12, 2005

Naaalala ko pa noong bata pa ako, halos araw-araw puro pinapatugtog sa bahay ay E-heads, Rivermaya, Grin Department, at marami pang iba. Kung tutuusin, masasabi kong noong mga panahon na iyon, grabe ang musikang Pilipino, lalo na ang mga banda. (Pagpasensyahan nyo na ang artikulong ito at hindi sya nasaliksikang mabuti).

“Dekada Nobenta: Ang Gintong Panahon ng Musikang Pilipino”

Bata pa ako noon nang sumulpot ang mga bandang Pinoy tulad ng E-heads at Rivermaya. Hindi pa ganoon katalas ang aking alaala kaya kaunti lang ang mga naaalala kong banda pero habang ako’y lumalaki ay sumasabay sa akin ang himig na tila sigaw ng kabataan noong kapanahunang iyon.

Ang mga banda ng dekada nobenta sa industriyang musika o OPM ay tinaguriang boses ng kabataan. Sa mga kapanahunang iyon, umusbong ang kamalayan ng kabataan. Sa pamamagitan ng musika, nailalabas nila ang kanilang damdamin na maaaring kasiyahan, kalungkutan, galit at pati na patriotismo.

Sa kalagitnaan ng dekada sumulpot ang mga banda, napansin ko ito habang papalapit ang Sentenaryo ng Kalayaan ng ating bansa. Ang mga tema ng kanta ay simula sa, sabi ng iba ay walang kwenta, hanggang sa mga isyu na bumabagabag sa bayan (mula sa mga buwaya sa pamahalaan hanggang sa kalikasan). Tila parang musika na hawig sa kapanahunan ni Marcos at sa People Power sa EDSA noong 1986. Usong uso noon ang uring Rock sa OPM.

Ang masaya pa noon, hindi pa ganoon kalala ang pamimirata. Kumikita ang artista kahit papaano at hindi pa uso ang CD player sa masa (cassette tapes ang uso noon, record ka lang ng record pero hindi naman sya ganoon kagrabi ang bentahan ng peke di tulad ngayon dahil na rin sa teknolohiya).

Sa mga kapanahunang iyon ay sinusuportahan ang musikang Pilipino, hindi lamang ng kabataan, pati na rin ang iba. Mula sa mga talent managers hanggang sa mga fans. Bininbigyan din ng sapat na airtime sa radyo ang mga kanta na ginagawa ng lokal na banda para ito’y iparinig sa bansa–kaya naging best-seller sila at ang iba’y naging “icon” ng musikang Pilipino. Malakas din ang suporta ng mga rehiyonal na sangay ng mga internasyonal na media companies tulad ng MTV at Channel [V] para sa pagpromote ng kanta.

Pero sa pagsasara ng 1998 hanggang sa mga huling taon ng ika-20 siglo, unti-unti nanamang pinapapak ng mga dayuhang artista ang mga music charts at tila naging matumal ang bentahe ng mga CDs at tapes dahil na rin sa krisis at pamimirata na unti-unti nang umuusbong sa mga kapanahunang iyon. Inaakalang lulubog na ang industriya dahil dito, kaya ang iba’y nag-hiwalay o di kaya’y umalis para sa ibang bansa.

“2002-03: Acoustics Live!”

Ewan ko kung anong nangyari sa OPM noong first year ako sa kolehiyo. Medyo dominante pa rin ang mga dayuhan sa mga talaan sa radyo. Pero tila isang commercial stint ata ang nagsimula ng “back to basics” o tinatawag na acoustic.

Naaalala ko pa noon ang pag-usbong ng hindi pa kilalang si Paolo Santos dahil sa isang commercial na ginamit ang kanyang kanta, at ang mga sumunod ay kasaysayan na. Sunod-sunod ang pagsulpot ng mga artistang pang-acoustic tulad ni Nyoy Volante & the Mannos at ni Jimmy Bondoc. Nauso ang mga “acoustic versions” ng mga kanta na nirevive. Dahil na rin sa pagsuporta ng mga radyo, tulad ng dati sa pamamagitan ng paglatag ng sapat na airtime sa mga kanta, naging popular ang mga ito. Kahit na mga kantang banyaga na tila hindi kilala ng madla ay nakilala dahil sa mga ito.

Kasabay dito ang pagbalik ng ibang artista o banda na tumahimik ng ilang taon dahil nasisimoy na nila ang pagbabalik ni OPM.

Pero kalaban pa rin nila ang pamimirata, kaya ang mga artista na mismo at pati na ang recording companies at ang pamahalaan, ay naglunsad ng opensiba laban sa pamimirata.

Parang ebolusyon ng musika ang sumunod sa acoustic. Kasabay ng isang gitarang tumutunog ay dinagdagan pa ito ng isa at ng drums hanggang sa ito’y naging “alternative o rock”.

“2004: The Year of Pinoy Rock”

Ang pamagat ng paksang ito ay sinabi mismo ni VJ Marc Abaya ng MTV Pilipinas sa kadahilanang ang taong ito ay punong-puno ng mga rock songs na masasabi nating sariling atin!

Ang pagbabalik ni Bamboo sa industriya matapos ang 5 taong pagkawala sa mata ng madla ang isa sa mga kadahilanang bumalik ang sigla na naramdaman sa dekada 90. Ang “Noypi” ang pumukaw sa damdamin ng kabataang Pinoy sa inang bayan. Naging popular ito.

Sumunod na ang Sandwich, SugarFree, Imago, SpongeCola, Hale, Cueshe, ang pagbabalik ng GreyHounds, Parokya ni Edgar, pati na ang Rivermaya, ChicoSci, at napakarami pang iba na hindi ko na maaalala pa.

Nagsimula sa pagiging indie o independent artists (walang kontrata sa recording company) ang mga tulad ng SugarFree o Imago at marami pang iba na sinuportahan at tuluyang sumikat.

Ang iba naman ay muling nagbabalik mula sa pananahimik tulad ng RiverMaya, Bamboo, GreyHoundz, at iba pa.

Ngayon, kahit saang radyo ka sa Pilipinas makinig, halos namumuno sa lahat ng kanilang charts ang OPM, mapa-rock o love-songs!

Kasabay ng mga banda ay ang pagsulpot ng mga pa-kontest para maging susunod na sikat na singer. Dito ipinapakita ang paghahanap ng mga talentong hindi pa naririnig na maaari nating ipagmalaki sa susunod tulad ni Lea Salonga.

Marapat nating suportahan ang tila muling pag-usbong ng musikang Pilipino. Marami na silang nilikom na mga gawad na dapat nating ipagmalaki hindi lamang sa lokal kundi sa internasyonal na patimpalak! Likas sa mga Pilipino ang pagiging malikhain at mapagmahal sa musika. Hindi na makaalis iyan sa dugo nila. Tila, sa nag-iinit na krisis na nararamdaman natin ngayon ay hindi pa rin namamatay ang diwang nasyonalismo sa atin. Dahil sa pagusbong ng musika, sana umusbong na rin sa susunod ang pelikulang Pilipino na nakakaranas ngayon ng mahinang suporta di tulad noong wala pa ang pamimirata o kahit na betamaks at ang libreng pagpasok ng mga dayuhang sine.

Sana patuloy na lang ito, apakan ang kaisipang kolonyal sa pamamagitan ng sining at tayo’y uusbong mula sa abo ng ating pagkakamali at pagkadapa at patuloy sa pagunlad ng kamalayan na tayo’y Pilipino at taas noo nating ipagmalaki. Patungo sa bayang maunlad! Mabuhay ang Musikang Pilipino!

(Sayang hindi siya in-depth research na artikulo, anyway hindi naman ito ilalathala…this is my blog,bwahahaha!)

Posted by berniemack at 11:56 am | permalink | comments[2]

     

September 2010
M T W T F S S
« Mar    
 12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
27282930  

Sponsored Links

    

Others

Add to Technorati Favorites

Tagboard

Seo Services Company:

nice blog

News:

great info thanks for share

Wisata Dieng:

nice info ..

Wisata Semarang:

great blog… keep update

Google Ranking Master Gujarat:

great stuff here.. thanks for share

Indonesia Furniture Handicraft Wholesale Marketplace:

nice blog.. keep update

Eiknujomorp:

Great stuff from you. Ive read your stuff before and youre just too awesome. I love what youve got here, love what youre saying and the way you say it. You make it entertaining and you still manage to keep it smart. I cant wait to read more from you. This is really a great blog.

My Blogpost:

blogwalking great blog

My Blogpost:

great blog thanks for share

My Blogpost:

nice blog

Natural Health info:

Some Info about Natural Health, Health Advice and Healthy Tips

Cebuphoto.org:

Learn Digital Photography

Travel Jakarta Bandung:

great site.. thanks for share

Hosting Murah Indonesia Indositehost.com:

great post

Travel Jakarta Bandung:

nice blog

Blogger Indonesia Dukung Internet Aman, Sehat & Manfaat:

great site

Used Stationary Bikes:

blogwalking.. your blog is amazing

Used Stationary Bikes:

hai… like your post

Used Stationary Bikes:

great site.. keep post

Salehdbrent Sgdashhousedotcom:

great blog

Leave a message ▼